รูปนี้ดูเหมือนไม่มีอะไรเลยใช่ไหมครับ
หมานั่งเฉย ๆ บนหญ้า คนเดินผ่าน มอเตอร์ไซค์วิ่งผ่าน หมาตัวอื่นเดินผ่าน แล้วน้องก็แค่นั่งดู
แต่นี่คือการฝึกอย่างหนึ่งครับ และเป็นการฝึกที่สำคัญมากด้วย
โลกไม่ได้ต้องการให้หมาเราทำทริกได้
เวลาพูดถึง “ฝึกหมา” คนส่วนใหญ่นึกถึงการสอนคำสั่ง นั่ง คอย เรียกแล้วมา
แต่ลองนึกถึงชีวิตจริงดูสิครับ ปัญหาที่เจอทุกวันมันไม่ใช่ “หมาไม่ยอมนั่ง” แต่มันคือ
- มอเตอร์ไซค์ผ่าน น้องพุ่งจะไล่
- คนเดินผ่าน น้องเห่าหรือกระโดดใส่
- หมาตัวอื่นผ่าน น้องกระชากสายจนแขนแทบหลุด
สำหรับหมาที่ยังไม่ได้ฝึกเรื่องนี้ ทุกอย่างที่เคลื่อนไหวคือเรื่องที่ต้องจัดการ เห็นปุ๊บต้องมีปฏิกิริยาปั๊บ
สิ่งที่เรากำลังสอนในรูปนั้นคือสิ่งตรงข้าม คือบอกน้องว่า “โลกมันหมุนของมันไปเรื่อย ๆ หนูไม่ต้องไปยุ่งกับมันทุกอย่างก็ได้”
นั่งเฉย ๆ คือสมองน้องทำงานหนักกว่าที่คิด
ทุกครั้งที่มีมอเตอร์ไซค์ผ่านแล้วน้อง เลือก ที่จะไม่ลุกไล่ นั่นคือน้องกำลังฝึกการควบคุมตัวเองไปหนึ่งครั้ง
คนผ่านอีกคนคือฝึกอีกครั้ง หมาผ่านอีกตัวคือฝึกอีกครั้ง
นั่งอยู่ครึ่งชั่วโมงในสวน น้องได้ฝึก “เลือกที่จะนิ่ง” ไปหลายสิบครั้ง โดยที่เราไม่ต้องสั่งอะไรเลยสักคำ
นี่คือเหตุผลที่หมาหลายตัวกลับบ้านแล้วหลับปุ๋ย ไม่ใช่เพราะเหนื่อยกาย แต่เพราะเหนื่อยสมอง
ข้อสำคัญ เราไม่ได้บังคับให้น้องนิ่ง
จุดที่คนพลาดบ่อยคือพาหมาไปที่คนเยอะ ๆ แล้วรั้งสายไว้แน่น ๆ ให้มัน “ทน” ให้ได้
นั่นไม่ใช่การฝึก นั่นคือการทรมาน น้องไม่ได้เรียนรู้ว่าโลกปลอดภัย น้องแค่ดิ้นไม่ได้เฉย ๆ
สิ่งที่เราทำคือจัดระยะให้น้องสงบได้เอง
- เริ่มจากไกล ไกลพอที่น้องยังสบายใจ มองเห็นทุกอย่างแต่ไม่ตื่น แล้วค่อย ๆ ขยับใกล้ขึ้นเมื่อน้องพร้อม
- ถ้าน้องเริ่มตื่นหรือนิ่งไม่ได้ แปลว่าเราใกล้เกินไป ถอยกลับไปจุดที่ง่ายกว่า (หลักเดียวกับทุกเกมของเรา)
- ให้น้องมองได้ ไม่ต้องบังคับให้มาจ้องเรา การได้ดูจนหายสงสัยนั่นแหละคือกระบวนการเรียนรู้
- ชมจังหวะที่น้องสงบ ถอนหายใจ ทิ้งตัวลงนอน วางหัวลง คือจังหวะที่ควรได้รางวัล
ของขวัญที่ทำให้เราพาน้องไปไหนก็ได้
หมาที่นั่งเฉย ๆ ในสวนได้ คือหมาที่
- ไปคาเฟ่กับเราได้ นอนใต้โต๊ะสบาย ๆ
- ไปหาหมอแล้วไม่ตื่นตูมจนคุมไม่อยู่
- ไปบ้านเพื่อนแล้วไม่ป่วนทั้งบ้าน
ทั้งหมดนี้เริ่มจากการ “ไปนั่งโง่ ๆ ในสวน” นี่แหละครับ
(ถ้าใครผ่านเกม Safe Spot ของเรามาแล้ว ลองเอาเบาะไปปูด้วย จะยิ่งง่ายขึ้นอีก เพราะน้องมี “ที่ของตัวเอง” ติดตัวไปด้วย)
สรุป บางวันการฝึกที่ดีที่สุดคือการอยู่เฉย ๆ ด้วยกัน
บางวันการฝึกที่ดีที่สุด ไม่ใช่การสอนอะไรใหม่
แต่คือการพาน้องไปนั่งข้าง ๆ กัน ดูโลกหมุนไปด้วยกันเงียบ ๆ แล้วปล่อยให้น้องค้นพบเองว่า “ไม่เห็นต้องตื่นเต้นอะไรเลยนี่นา”
หมาสนุก · ฝึกหมาสไตล์เล่นไปฝึกไป ไม่ดุ ไม่บังคับ